Betaalbare batterijen snel binnen bereik

Zonnepanelen leveren niet continu energie. Daarom is energieopslag belangrijk om optimaal gebruik te kunnen maken van zonnepanelen. Opslagmethoden, zoals de lithium-ion-batterij, moeten op grote schaal én met zo min mogelijk verliezen zonne-energie opslaan. Gaan batterijen het Nederlandse zonne-energielandschap definitief veranderen? Wij vroegen het aan Enphase Energy en aan Solarwatt die de thuisaccu van BMW produceert.

Tesla is trendsetter met energieopslag

Een jaar geleden werd in Zuid-Australië Tesla’s opslagsysteem van 100 MW ingeschakeld. Het systeem was al in de eerste maand rendabel. Bovendien bewees het zijn waarde door in milliseconden de elektriciteitsvoorziening van een gecrashte kolencentrale over te nemen. De energiemarkt in Australië is extreem volatiel, daarom is deze situatie niet een op een vergelijkbaar met de Europese markt. Maar vergelijkbare projecten van Tesla zijn te vinden in Zuid-Californië, Hawaii, New Zeeland, Engeland en eilanden in de Pacific.

Internationale ontwikkelingen voor dalende prijzen batterijen

Nadat Tesla de thuisaccu ‘Powerwall’ lanceerde, wilde autofabrikant BMW in 2015 ook een thuisaccu produceren om zonne-energie op te slaan onder de naam ‘MyReserve’. In 2017 stelt Ali Asghar van Blooming New Energy Finance in Clean Technica dat de kosten voor opslagbatterijen de komende jaren snel dalen en zorgen voor een grote groei in opslagbatterijen wereldwijd met projecten die zelfs groter zullen zijn dan die van Tesla. Sterker nog, volgens Bloomberg New Energy Finance-analist James Frith zal de gemiddelde batterijpakketprijs in 2025 waarschijnlijk lager zijn dan 100 dollar per kWh – hopelijk eerder. Volgens hem wordt 100 dollar per kWh gezien als kantelpunt voor de markt:

batterijen worden goedkoper

Lithium-ion batterijen worden goedkoper

Vanaf 2010 tot 2017 daalt de prijs van Li Ion opslag gemiddeld met 20% per jaar. Als de trend van de jaarlijkse prijsdaling doorzet, en niets wijst op het tegendeel, dan kan opslag en zelfconsumptie binnen twee of drie jaar binnen het bereik van PV-systeem eigenaren komen:

batterijen worden goedkoper2

Lithium-ion batterijen worden goedkoper

Maar hoe zit het eigenlijk met de energieopslag in Nederland?

Prijzen thuisbatterijen in Nederland

‘Powerwall’ van Tesla en ‘MyReserve’ van BMW zijn voor Nederlandse particulieren op dit moment financieel nog niet interessant, zolang de salderingsregel van kracht is. De productie van de thuisaccu van BMW is in handen van zonnepanelenproducent SolarWatt, een Duitse fabrikant van zonne-energiesystemen, zonnepanelen en leverancier van elektriciteitsopslag. Erik de Leeuw, CEO van SOLARWATT, verwacht dat de prijzen van batterijen tussen nu en vijf jaar omlaag zullen gaan: ‘’In het algemeen zullen de prijzen van thuisbatterijen dalen. Maar de vraag is met welke techniek? Wij gebruiken de lithium-ion-accu, vanwege de beste prijs-kwaliteit verhouding. Maar ik weet niet zeker of de lithium-ion-batterij net zoveel zal zakken als de prijzen bij zonnepanelen. De grondstoffen voor lithium-ion-accu’s zijn namelijk schaarser dan de grondstoffen voor zonnepanelen (kristallijn silicium).’’ Verder verwacht Erik de Leeuw dat de impact van deze ontwikkeling groot zal worden op de Nederlandse zonne-energie sector: ‘’Ik denk uiteindelijk dat de meeste EU-landen energie gaan terugleveren met opslagbatterijen. Er bestaan al vele manieren van energieopslag, zoals nu te zien is in Duitsland en Australië. Ik denk dat de enige barrière de kosten zijn.’’

Accutechniek Li-ion maakt goede kans

Met de opkomst van zonne-energie nemen fluctuaties op het elektriciteitsnet alleen maar toe, waardoor thuisaccu’s voor stabilisering van het net steeds belangrijker worden. Het bedrijf Enphase Energy is wereldwijd marktleider op het gebied van micro-omvormers, AC-batterijopslag en slimme technologieën voor zonne-energie. William Strijks, de Field Application Engineer van Enphase Energy, denkt – net als Erik de Leeuw – dat de prijzen van de lithium-ion-batterij gaan dalen: ‘’Ik denk dat de prijzen van de batterijen gaan dalen, mits de accutechniek (li-ion) hetzelfde blijft. Als een andere techniek wordt gebruik voor energieopslag, dan zullen de prijzen omhoog gaan.’’ De lithium-ion-batterij maakt dus een goede kans om later veel verkocht te worden als thuisaccu voor zonne-energie. ‘’Dat zou betekenen dat de Nederlandse energiemaatschappijen geen geld meer terugkrijgen.’’

Terugleversubsidie maakt thuisaccu aantrekkelijker vanaf 2021

Het kabinet wil de salderingsregeling vervangen door een ‘terugleversubsidie,’ hoogstwaarschijnlijk in 2021. De nieuwe regeling is een vergoeding voor de stroom die aan het elektriciteitsnet is teruggeleverd, maar wat deze regeling verder gaat betekenen voor energieopslag is nog onbekend. Wat wél bekend is, is dat de terugleversubisidie gekoppeld is aan een begrotingsbedrag. Het is nog volledig onduidelijk hoe dit gaat uitpakken, maar de kans is groot dat de aanschaf van een opslagsysteem dan ineens rendabel zou kunnen zijn. Want wat als het begrotingsbedrag op is, terwijl nog niet alle huishoudens hun terugleversubsidie hebben ontvangen?

Lithium-ion batterij is de toekomst voor zonne-energieopslag in Nederland

Het feit dat grote bedrijven investeren in thuisaccu’s is een teken dat de energiewereld aan het begin van grote veranderingen staat. Met de komst van thuisbatterijen en zonnepanelen komt het businessmodel van energiebedrijven in ieder geval onder vuur te liggen. De consument zal straks zonne-energie opwekken, opslaan en gebruiken, zodra het financieel interessant is. Volgens William Strijks is er een kleine groep mensen die al gebruik maakt van een onafhankelijke opslagbatterij. Maar door de hoge kosten van lithium-ion accu’s en de huidige salderingsregeling in Nederland is het (nog!) niet haalbaar voor consumenten om een thuisaccu aan te schaffen. De zonne-energie sector zal desondanks dalende prijzen verwachten van de lithium-ion batterij als accutechniek, mits er geen andere opslagbatterij techniek wordt gelanceerd. Hoe snel deze prijzen zullen dalen, is onzeker. Het zal in ieder geval niet zo snel dalen als de dalende prijzen van PV panelen. Wel is zeker dat de terugleversubsidie de salderingsregeling gaat vervangen vanaf 2021. Het zou zomaar kunnen dat Nederlandse huishoudens zelfstandig zonne-energie gaan opslaan in een lithium-ion batterij, als zij met de nieuwe wetgeving het risico lopen om geen (of minder) vergoeding te ontvangen.

 

Solarmagazine Uneto-vni Fedelec